Thị trường đang có bước tiến triển lạc quan, song không vì thế mà khả năng gọi vốn của các ngân hàng trở nên dễ dàng, đặc biệt với những ngân hàng quy mô nhỏ.
Khác với các doanh nghiệp hoạt động theo Luật Doanh nghiệp được phát hành cổ phiếu dưới mệnh giá, ngân hàng TMCP không được phép phát hành cổ phiếu với phương thức trên.
Năm 2008 là năm các ngân hàng phải đáp ứng yêu cầu vốn điều lệ ít nhất 1.000 tỷ đồng, thời gian chạy đua với quy định này chỉ còn vẻn vẹn 4 tháng, liệu một số ngân hàng nhỏ có đủ khả năng đáp ứng?
Theo Nghị định số 141/2006/NĐ-CP về danh mục mức vốn pháp định của các tổ chức tín dụng do Chính phủ ban hành, đối với ngân hàng TMCP, mức vốn pháp định áp dụng cho đến cuối năm 2008 là 1.000 tỷ đồng và áp dụng cho đến cuối năm 2010 là 3.000 tỷ đồng.
Chiểu theo quy định này thì hiện có 10 ngân hàng TMCP đang phải gấp rút thực hiện kế hoạch tăng vốn để đáp ứng đủ mức vốn điều lệ 1.000 tỷ đồng như Ngân hàng Mỹ Xuyên, vốn điều lệ hiện tại 500 tỷ đồng; Ngân hàng Bắc Á, vốn điều lệ 940 tỷ đồng; Ngân hàng Gia Định, vốn điều lệ 500 tỷ đồng; Ngân hàng Thái Bình Dương, vốn điều lệ 566 tỷ đồng…
Một trong những ngân hàng trên là Ngân hàng TMCP Kiên Long (Kiên Long Bank) đang thông báo kế hoạch tăng vốn điều lệ bằng cách chào bán xấp xỉ 42 triệu cổ phiếu với 2 phương thức chào bán cho cổ đông hiện hữu xấp xỉ 40 triệu cổ phiếu với giá 10.000 đồng/CP và chào bán cho CBCNV xấp xỉ 2 triệu cổ phiếu với giá 10.000 đồng/CP.
Tuy không còn quá ảm đạm như trước, song giá cổ phiếu ngân hàng trên thị trường OTC cũng mới chỉ tăng nhẹ. Có những cổ phiếu như Ngân hàng An Bình, giá giao dịch được ghi nhận chỉ 9.000 - 10.000 đồng/CP, Ngân hàng Phương Nam 12.000 - 13.000 đồng/CP, VPBank 14.000 - 15.000 đồng/CP. Đây đều là những ngân hàng có quy mô tương đối, phát triển khá nhanh và mạng lưới chi nhánh, phòng giao dịch phủ rộng hầu hết các tỉnh, thành.
Thực tế này khiến cho không ít người, thậm chí cả một số cổ đông của những ngân hàng nhỏ lo ngại kế hoạch tăng vốn năm nay khó thể thành công. Còn nhớ, khoảng quý III/2007, Ngân hàng Gia Định từng thông báo bán đấu giá cổ phần với giá khởi điểm 40.000 đồng/CP nhưng chỉ có lác đác NĐT đăng ký và đợt chào bán cổ phần ra công chúng thông qua đấu giá đã phải hủy bỏ.
Đề cập đến khả năng thành công của đợt phát hành, ông Trương Hoàng Lương, Phó chủ tịch HĐQT Ngân hàng Kiên Long cho biết, việc này hoàn toàn trong tầm tay của Kiên Long Bank.
Hiện ngân hàng này có 2 cổ đông chiến lược là Ngân hàng ACB và Saigon Tourist, mỗi tổ chức sở hữu 10% cổ phần, ngoài số cổ phần được mua thêm theo tỷ lệ, theo Kiên Long Bank, cả hai tổ chức này đều ngỏ ý sẵn sàng mua thêm, ngoài ra còn một số doanh nghiệp, ngân hàng và cả cá nhân khác đều muốn đầu tư lớn vào Ngân hàng.
Một thành viên Ban kiểm soát Ngân hàng còn cho hay, cổ phiếu Kiên Long Bank hiện có giá 13.000 - 14.000 đồng/CP, vì vậy ông này tin tưởng bán bằng mệnh giá hoàn toàn có khả năng thành công.
Một ngân hàng khác là PGBank trong tháng 5 vừa qua đã họp ĐHCĐ và ra nghị quyết tăng vốn điều lệ lên 1.000 tỷ đồng. Sau khi chuyển từ ngân hàng nông thôn lên đô thị, số lượng cổ phiếu lưu hành bên ngoài của PGBank rất ít, vì thế hầu như không ghi nhận được giá cổ phiếu này trên thị trường.
Hai cổ đông lớn nhất của PGBank là Tổng công ty Xăng dầu (Petrolimex) và CTCK Sài Gòn. Trao đổi với ĐTCK, ông Bùi Ngọc Bảo, Tổng giám đốc Petrolimex cho hay, Tổng công ty sẵn sàng rót thêm vốn để tăng tỷ lệ sở hữu tại PGBank, vì thế khả năng tăng vốn để đáp ứng mức 1.000 tỷ đồng của Ngân hàng không quá khó khăn.
Tuy nhiên, trên đây mới chỉ là 2 trong số 10 ngân hàng buộc phải tăng vốn lên 1.000 tỷ đồng trong năm 2008. Đằng sau mỗi ngân hàng đều có những NĐT lớn, nhưng trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế như hiện nay, khả năng tài chính của NĐT để sẵn sàng tăng năng lực cho ngân hàng theo yêu cầu không dễ.
Trước tình hình này, cuối tháng 8, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã có văn bản số 7910/NHNN-CNH yêu cầu giám đốc NHNN - chi nhánh tỉnh, thành phố báo cáo tình hình tăng vốn điều lệ của các ngân hàng TMCP.
Theo văn bản này, giám đốc NHNN - chi nhánh tỉnh, thành phố chỉ đạo ngân hàng TMCP trên địa bàn có vốn điều lệ dưới 1.000 tỷ đồng báo cáo kế hoạch tăng vốn điều lệ năm 2008, biện pháp triển khai và tiến độ thực hiện theo lộ trình quy định tại Nghị định số 141/2006/NĐ-CP, những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện (nếu có) của các ngân hàng này.
Trên cơ sở kết quả làm việc với ngân hàng TMCP, NHNN - chi nhánh tỉnh, thành phố tổng hợp và có ý kiến đánh giá về khả năng và đề xuất biện pháp chỉ đạo thực hiện việc tăng vốn điều lệ theo quy định tại Nghị định số 141/2006/NĐ-CP báo cáo Thống đốc NHNN trước ngày 10/9/2008.
Trong một cuộc gặp với báo giới hồi tháng 6/2008, ĐTCK đã đặt câu hỏi "trong trường hợp các ngân hàng gặp khó khăn trong việc tăng vốn điều lệ, NHNN sẽ có hướng dẫn như thế nào?" với Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Giàu, ông Giàu cho hay, tại thời điểm đó NHNN chưa nhận được kiến nghị nào của các ngân hàng TMCP nên chưa thể có câu trả lời.
Nay thực tế từ thị trường cho thấy, khả năng tăng vốn của các ngân hàng TMCP có khó khăn, liệu các ngân hàng có được lùi thời hạn tăng vốn hay sẽ có một hướng đi mới cho những ngân hàng này?
Theo Phong Lan
ĐTCK
